Υπεύθυνο παιχνίδι

Τα τυχερά παίγνια είναι μορφή ψυχαγωγίας με κόστος. Δεν είναι πηγή εισοδήματος, δεν είναι επένδυση και δεν είναι τρόπος να καλυφθεί ένα οικονομικό κενό.

Δες τη λίστα

Το όριο ηλικίας στην Ελλάδα είναι τα 21, όχι τα 18

Είναι το σημείο στο οποίο σφάλλει σχεδόν κάθε ξενόφερτο κείμενο και το πιο κρίσιμο για όποιον ανοίγει λογαριασμό για πρώτη φορά.

Το άρθρο 48 παράγραφος 5 του ν. 4002/2011 απαγορεύει τη συμμετοχή σε τυχερά παίγνια σε πρόσωπα που, κατά τη διατύπωση του νόμου, «δεν έχουν συμπληρώσει το εικοστό πρώτο έτος της ηλικίας τους». Δεν πρόκειται για εσωτερική πολιτική κάποιου παρόχου ούτε για σύσταση. Είναι απαγόρευση του νόμου και δεσμεύει και τους δύο: τον παίκτη και τον κάτοχο άδειας.

Στο ίδιο πνεύμα κινείται και το άρθρο 33 παράγραφος 1 του ίδιου νόμου, το οποίο απαγορεύει την είσοδο και την παραμονή σε χώρους διεξαγωγής παιγνίων σε πρόσωπα ηλικίας από δεκαοκτώ έως εικοσιένα ετών. Για τα επίγεια καζίνο, το άρθρο 378 παράγραφος 2 του ν. 4512/2018 θέτει αντίστοιχο ηλικιακό όριο εισόδου.

Τι σημαίνει πρακτικά: ο λογαριασμός που ανοίγεται πριν τα εικοσιένα δεν είναι «λογαριασμός που ίσως περάσει». Στην ταυτοποίηση, η οποία είναι υποχρεωτική για κάθε αδειοδοτημένο πάροχο, η ηλικία θα διασταυρωθεί και ο λογαριασμός θα κλείσει. Η δήλωση ψευδών στοιχείων σε αυτή τη διαδικασία δεν είναι τεχνικό λάθος, είναι αιτία οριστικού αποκλεισμού.

Όριο ηλικίας για τυχερά παίγνια στην Ελλάδα: 21 ετών, με παραπομπές στον νόμο — Διαδικτυακά και επίγεια: το όριο είναι τα 21 και στα δύο κανάλια.

Τα όρια δεν είναι προαιρετικά — τα ορίζετε από την πρώτη συνεδρία

Σε πολλές αγορές τα όρια παίκτη είναι εργαλείο που ενεργοποιεί όποιος θέλει, συνήθως κρυμμένο σε υπομενού. Στην Ελλάδα δεν λειτουργεί έτσι.

Σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 1 του Κανονισμού Παιγνίων (απόφαση 79835/2020), ο παίκτης καλείται ήδη κατά την πρώτη του συνεδρία να θέσει όρια, και συγκεκριμένα:

ανώτατο όριο κατάθεσης, δηλαδή πόσα χρήματα μπορεί να μεταφέρει στον λογαριασμό παιγνίου του μέσα σε ορισμένη περίοδο·
ανώτατο όριο απώλειας, δηλαδή πόσα μπορεί να χάσει πριν σταματήσει η δυνατότητα συμμετοχής·
ανώτατο όριο χρόνου, δηλαδή πόση ώρα μπορεί να είναι συνδεδεμένος και να παίζει.

Το όριο απώλειας είναι το πιο χρήσιμο από τα τρία και το λιγότερο κατανοητό. Το όριο κατάθεσης μετράει τι βάζετε μέσα· το όριο απώλειας μετράει τι πραγματικά χάνετε, οπότε δεν παρακάμπτεται με την ανακύκλωση κερδών. Κάποιος που καταθέτει ένα ποσό, κερδίζει, ξαναπαίζει και χάνει τα πάντα έχει τηρήσει το όριο κατάθεσης ενώ έχει χάσει πολλαπλάσια. Το όριο απώλειας πιάνει ακριβώς αυτή την περίπτωση.

Η ειδοποίηση στο 80%

Ο ίδιος Κανονισμός δεν αφήνει τα όρια αόρατα μέχρι τη στιγμή που εξαντλούνται. Όταν η χρήση φτάσει στο ογδόντα τοις εκατό ενός ορίου, ο πάροχος οφείλει να σας ειδοποιήσει, και η ειδοποίηση πρέπει να παραμείνει ορατή τουλάχιστον δεκαπέντε δευτερόλεπτα.

Τα δεκαπέντε δευτερόλεπτα φαίνονται ασήμαντη λεπτομέρεια, όμως έχουν συγκεκριμένο σκοπό: σπάνε τη ροή του παιχνιδιού. Η διαρκής, αδιάκοπη αλληλουχία γύρων είναι ακριβώς ο μηχανισμός που εμποδίζει τον παίκτη να υπολογίσει πού βρίσκεται. Μια υποχρεωτική παύση επαναφέρει τον χρόνο στο προσκήνιο. Αν δείτε τέτοια ειδοποίηση, μην την προσπεράσετε μηχανικά. Είναι η στιγμή που ο νόμος σας δίνει για να αποφασίσετε συνειδητά αν συνεχίζετε.

Η συνεδρία τελειώνει

Η συνεδρία παιγνίου δεν μπορεί να είναι ατέρμονη: λήγει το αργότερο μετά από εικοσιτέσσερις ώρες. Πέρα από τον τεχνικό λόγο, η πρόβλεψη υπάρχει επειδή οι πολύωρες αδιάλειπτες συνεδρίες συνδέονται με κόπωση, χειροτέρευση της κρίσης και κυνήγι των απωλειών.

Η χαλάρωση καθυστερεί, η αυστηροποίηση ισχύει αμέσως

Αυτή είναι η πιο έξυπνη πρόβλεψη ολόκληρου του πλαισίου και βρίσκεται στο άρθρο 24 παράγραφος 7 του Κανονισμού.

Αν ζητήσετε χαμηλότερο όριο, δηλαδή αυστηρότερο, η μεταβολή ισχύει άμεσα. Αν ζητήσετε υψηλότερο όριο, δηλαδή χαλάρωση, η μεταβολή δεν ενεργοποιείται αμέσως αλλά μετά την πάροδο ορισμένου χρόνου.

Ο λόγος είναι ψυχολογικός και εξαιρετικά πρακτικός. Η επιθυμία για αύξηση ορίου έρχεται σχεδόν πάντα σε στιγμή έντασης, μετά από μια απώλεια, με την πεποίθηση ότι «η επόμενη κατάθεση διορθώνει την προηγούμενη». Η καθυστέρηση παρεμβάλλει απόσταση ανάμεσα στην παρόρμηση και την πράξη. Πολύ συχνά, όταν περάσει ο χρόνος, η επιθυμία δεν υπάρχει πια.

Πρακτικό συμπέρασμα: θέστε όρια όσο είστε ήρεμοι και σε χαμηλότερα επίπεδα από όσο νομίζετε ότι χρειάζεστε. Το να τα κατεβάσετε είναι πάντα άμεσο. Το να τα ανεβάσετε, όχι.

Αυτοαποκλεισμός: τρεις μορφές

Όταν τα όρια δεν αρκούν, υπάρχει ο αυτοαποκλεισμός. Προβλέπεται στο άρθρο 20 του Κανονισμού Παιγνίων και λαμβάνει τρεις μορφές, ανάλογα με το τι χρειάζεστε.

Βραχυχρόνιος αποκλεισμός, διάρκειας εικοσιτεσσάρων ωρών. Είναι το φρένο της στιγμής. Το χρησιμοποιείτε όταν αντιληφθείτε ότι η βραδιά έχει ξεφύγει, χωρίς να θέλετε να πάρετε μεγάλη απόφαση εκείνη τη στιγμή. Χρησιμοποιήστε το ελεύθερα· δεν υπάρχει λόγος να το «φυλάξετε».

Προσωρινός αποκλεισμός, διάρκειας τουλάχιστον ενός μηνός. Είναι πραγματικό διάλειμμα, αρκετά μεγάλο ώστε να σπάσει η συνήθεια και όχι μόνο η συγκεκριμένη συνεδρία. Είναι η κατάλληλη επιλογή όταν το ζήτημα δεν είναι μια κακή βραδιά αλλά ένας μήνας που δεν πήγε καλά.

Μακροχρόνιος αποκλεισμός, χωρίς προκαθορισμένη λήξη. Είναι η οριστική επιλογή. Με τη δήλωσή του ο λογαριασμός απενεργοποιείται αμέσως και η επιστροφή δεν είναι δυνατή όποτε το ξανασκεφτείτε: μπορεί να ζητηθεί όχι νωρίτερα από ένα έτος και μόνο κατόπιν αιτήσεώς σας. Δεν είναι αυτόματη επαναφορά μετά τη λήξη κάποιας περιόδου· απαιτείται ενεργητική ενέργεια από εσάς, αφού περάσει ο χρόνος.

Το ότι η επιστροφή είναι δύσκολη δεν είναι ελάττωμα του εργαλείου. Είναι το εργαλείο. Ένας αποκλεισμός που ακυρώνεται με δύο κλικ σε στιγμή αδυναμίας δεν προστατεύει κανέναν.

Οι τρεις μορφές αυτοαποκλεισμού και η διάρκειά τους — Μία καταχώριση στο Μητρώο ισχύει ταυτόχρονα απέναντι σε όλους τους αδειοδοτημένους παρόχους.

Το Μητρώο Αυτοαποκλεισμένων ισχύει για όλους τους παρόχους

Εδώ βρίσκεται η ουσιώδης διαφορά με ό,τι συμβαίνει σε άλλες αγορές, και είναι ο λόγος για τον οποίο ο ελληνικός αυτοαποκλεισμός λειτουργεί.

Η ΕΕΕΠ τηρεί Μητρώο Αυτοαποκλεισμένων. Όταν καταχωριστείτε σε αυτό, ο αποκλεισμός δεν αφορά μόνο τον πάροχο στον οποίο τον δηλώσατε: ισχύει ταυτόχρονα απέναντι σε όλους τους κατόχους άδειας που εποπτεύονται από την Αρχή.

Αυτό εξουδετερώνει το πιο συνηθισμένο κενό. Σε ένα σύστημα όπου ο αποκλεισμός δεσμεύει έναν μόνο πάροχο, ο παίκτης που έκλεισε τον λογαριασμό του απλώς ανοίγει επόμενο σε άλλον ιστότοπο μέσα σε λίγα λεπτά και η απόφασή του ακυρώνεται στην πράξη. Με κεντρικό μητρώο, η απόφαση που παίρνετε μία φορά παραμένει σε ισχύ παντού.

Η καταχώριση γίνεται μέσω των διαδικασιών που ορίζει η ίδια η Αρχή και μέσω του παρόχου. Αν σκέφτεστε τον αυτοαποκλεισμό, αυτή είναι η πληροφορία που έχει σημασία: δεν χρειάζεται να κάνετε τη διαδικασία χωριστά για κάθε ιστότοπο.

Πώς καταλαβαίνετε ότι κάτι δεν πάει καλά

Ο εθισμός δεν εμφανίζεται μια μέρα. Μετακινείται σταδιακά και συνοδεύεται από εξηγήσεις που ακούγονται λογικές. Τα παρακάτω σημάδια δεν αποτελούν διάγνωση — για διάγνωση υπάρχουν ειδικοί — αλλά αξίζουν προσοχή.

Παίζετε με χρήματα που προορίζονταν για κάτι άλλο: ενοίκιο, λογαριασμούς, αγορές του σπιτιού.
Επιστρέφετε για να «πάρετε πίσω» όσα χάσατε. Το κυνήγι της απώλειας είναι το πιο αξιόπιστο προειδοποιητικό σημάδι απ' όλα.
Δανείζεστε για να παίξετε, ή πουλάτε πράγματα.
Κρύβετε πόσο παίζετε ή πόσο χάνετε από τους δικούς σας, ή λέτε ψέματα όταν ρωτηθείτε.
Σκέφτεστε το παιχνίδι σε ώρες που δεν παίζετε: στη δουλειά, πριν κοιμηθείτε.
Ανεβάζετε συνεχώς το ποντάρισμα για να νιώσετε το ίδιο ενδιαφέρον.
Έχετε προσπαθήσει να μειώσετε ή να σταματήσετε και δεν τα καταφέρατε.
Παίζετε για να ξεφύγετε από άγχος, στενοχώρια ή θυμό, όχι για διασκέδαση.
Το παιχνίδι έχει κοστίσει σχέση, δουλειά ή ευκαιρία και συνεχίζετε.

Αν αναγνωρίσατε ένα από αυτά, θέστε αυστηρότερα όρια σήμερα. Αν αναγνωρίσατε περισσότερα, μιλήστε σε κάποιον ειδικό. Είναι πολύ πιο εύκολο από όσο φαντάζεστε και δεν συνεπάγεται τίποτα.

Αν ανησυχείτε για κάποιον δικό σας

Δεν μπορείτε να δηλώσετε αυτοαποκλεισμό για λογαριασμό άλλου ενήλικα· η δήλωση είναι προσωπική. Μπορείτε όμως να κάνετε αρκετά.

Επιλέξτε τη στιγμή. Όχι αμέσως μετά από μεγάλη απώλεια, όχι μέσα στον θυμό. Η συζήτηση που ξεκινά με κατηγορία τελειώνει με άρνηση.

Μιλήστε για τη συμπεριφορά και τις συνέπειες, όχι για τον χαρακτήρα. «Ανησυχώ γιατί τον τελευταίο καιρό δεν κοιμάσαι και οι λογαριασμοί μένουν απλήρωτοι» είναι διαφορετικό από «είσαι τζογαδόρος».

Μην πληρώσετε τα χρέη. Είναι η πιο φυσική αντίδραση και η πιο επιζήμια. Η εξόφληση αφαιρεί τη συνέπεια και συνήθως χρηματοδοτεί τον επόμενο κύκλο. Μπορείτε να βοηθήσετε στη διαχείριση, όχι στην εξαφάνιση του προβλήματος.

Προστατεύστε τα δικά σας οικονομικά. Χωριστοί λογαριασμοί, καμία εγγύηση, καμία πρόσβαση σε κοινές κάρτες. Δεν είναι τιμωρία, είναι όριο.

Ζητήστε βοήθεια και για εσάς. Οι υπηρεσίες στήριξης απευθύνονται και στο οικογενειακό περιβάλλον. Δεν χρειάζεται να περιμένετε να ζητήσει πρώτος βοήθεια εκείνος.

Εργαλεία φραγής στη συσκευή σας

Πέρα από τα θεσμικά εργαλεία, βοηθά να μειώσετε την ευκολία της πρόσβασης. Όσο περισσότερα βήματα χρειάζονται, τόσο μεγαλύτερη η πιθανότητα να σταματήσετε στη διαδρομή.

Λογισμικό αποκλεισμού ιστότοπων. Υπάρχουν εφαρμογές που φράσσουν κατηγορίες ιστότοπων σε υπολογιστή και κινητό. Επιλέξτε μία που δεν απεγκαθίσταται εύκολα και αναθέστε τον κωδικό σε άτομο εμπιστοσύνης.
Αφαιρέστε τις εφαρμογές και τους αποθηκευμένους κωδικούς. Διαγράψτε τα στοιχεία σύνδεσης από τον διαχειριστή κωδικών και τα σελιδοδείκτες.
Διαγράψτε τα αποθηκευμένα μέσα πληρωμής από τους λογαριασμούς και από τον φυλλομετρητή.
Ζητήστε φραγή συναλλαγών τυχερών παιγνίων από την τράπεζά σας. Αρκετοί πάροχοι πληρωμών προσφέρουν τέτοια δυνατότητα· ρωτήστε την τράπεζά σας τι υποστηρίζει.
Απεγγραφείτε από τα διαφημιστικά μηνύματα των παρόχων και περιορίστε τις ειδοποιήσεις.

Κανένα από αυτά δεν είναι αδιαπέραστο. Σκοπός τους δεν είναι να σας εμποδίσουν με τη βία, αλλά να δώσουν χρόνο στη σκέψη να προλάβει την παρόρμηση.

Πού να απευθυνθείτε

Γραμμή 1114. Τηλεφωνική γραμμή συμβουλευτικής για τα τυχερά παίγνια, την οποία λειτουργεί ο Εθνικός Οργανισμός Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ). Απευθύνεται τόσο σε παίκτες όσο και σε συγγενείς και φίλους, λειτουργεί χωρίς χρέωση και δεν σας ζητείται να δηλώσετε τα στοιχεία σας. Δεν χρειάζεται να έχετε αποφασίσει τίποτα πριν τηλεφωνήσετε· μπορείτε απλώς να περιγράψετε τι σας απασχολεί και να ρωτήσετε ποιες είναι οι επιλογές σας.

Ανώνυμοι Τζογαδόροι. Κοινότητα αλληλοϋποστήριξης ανθρώπων με κοινή εμπειρία, η οποία πραγματοποιεί τακτικές συναντήσεις, μεταξύ άλλων στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη. Το πρόγραμμα των συναντήσεων και τα στοιχεία επικοινωνίας δημοσιεύονται στη διεύθυνση anonymoitzogadoroi.gr. Πολλοί βρίσκουν ευκολότερο το πρώτο βήμα όταν γίνεται σε ομάδα ανθρώπων που έχουν περάσει τα ίδια.

ΕΕΕΠ. Η εποπτική αρχή δημοσιεύει στον ιστότοπό της πληροφορίες για τον αυτοαποκλεισμό, εργαλεία αυτοαξιολόγησης της παικτικής συμπεριφοράς και καταλόγους δομών στήριξης.

Αν το ερώτημά σας αφορά διαφορά με πάροχο και όχι το ίδιο το παιχνίδι, η σωστή διαδρομή περιγράφεται στη σελίδα Επικοινωνία.

Το ελάχιστο που αξίζει να θυμάστε

Παίζετε μόνο με χρήματα που μπορείτε να χάσετε χωρίς να αλλάξει τίποτα στη ζωή σας. Θέτετε όρια πριν αρχίσετε, όχι αφού ξεφύγετε. Δεν κυνηγάτε ποτέ μια απώλεια. Δεν παίζετε ποτέ για να λύσετε οικονομικό πρόβλημα. Δεν παίζετε όταν είστε αναστατωμένοι, κουρασμένοι ή υπό την επήρεια αλκοόλ.

Και ελέγχετε πάντα ότι ο πάροχος έχει άδεια από την ΕΕΕΠ: εκτός ρυθμιζόμενης αγοράς δεν υπάρχουν ούτε υποχρεωτικά όρια, ούτε κεντρικό μητρώο αυτοαποκλεισμού, ούτε αρχή στην οποία μπορείτε να προσφύγετε. Πώς το επιβεβαιώνετε μόνοι σας, το εξηγούμε στα νόμιμα καζίνο με άδεια ΕΕΕΠ, ενώ τα κριτήρια με τα οποία εξετάζουμε κάθε πάροχο βρίσκονται στο Πώς αξιολογούμε.

Το παιχνίδι επιτρέπεται αποκλειστικά σε άτομα άνω των 21 ετών. Τα τυχερά παίγνια ενέχουν κίνδυνο εθισμού και απώλειας περιουσίας. Γραμμή στήριξης: 1114.